Nooit meer een plakkerige telefoon in je wielershirt

Je telefoon plakt na een rit omdat er in een leeggeknepen gelverpakking altijd een restje achterblijft, en dat restje wordt vloeibaar zodra het zakje een uur of twee tegen je rug heeft gelegen. In een wielershirt met drie achterzakken op gelijke hoogte ligt je telefoon precies naast die wrapper. Dat is geen slordigheid van jou. Het is een indelingsprobleem, en het is op te lossen met zakken die daadwerkelijk van elkaar gescheiden zijn.

Je kent het moment. Halverwege een klim op de Posbank, of ergens in de Ardennen. Je steekt je hand in de achterzak omdat je wil weten hoe laat het is. Wat je eruit haalt, plakt: een kleverige laag over het scherm, over de achterkant, over je vingers.

En het blijft niet bij je telefoon. Je sleutels zitten in dezelfde zak. Je ID ook. De reep die je straks nog zou eten trouwens ook. Herken je dat?

Waarom wordt je telefoon plakkerig na een rit?

Omdat een gelverpakking die je hebt leeggeknepen nog altijd een laagje siroop bevat, en die siroop wordt dunner naarmate hij warmer wordt. Je achterzak ligt tegen je rug, onder een shirt, uit de wind: dat is de warmste plek op je hele fiets. Wat op de keukentafel taai blijft, loopt daar gewoon uit het zakje.

De inhoud van zo'n zakje is bijna pure suikeroplossing. Science in Sport geeft 22 gram koolhydraten per GO Isotonic-gel, Maurten zit op 25 gram per GEL 100. Ook als je het zakje netjes uitknijpt blijft er een film achter die zich over je scherm, je sleutelbos en je shirt verdeelt. Suiker droogt daarna op tot een laagje dat pas loslaat onder de kraan.

Het is dus geen ongelukje dat je een keer overkomt. Het is de standaarduitkomst van gels en een telefoon in dezelfde ruimte leggen.

Hoeveel gelverpakkingen zitten er na drie uur in je zak?

Meer dan je denkt. De gezamenlijke position stand van de Academy of Nutrition and Dietetics, Dietitians of Canada en het American College of Sports Medicine (2016) adviseert 30 tot 60 gram koolhydraten per uur bij inspanning van 1 tot 2,5 uur, en tot 90 gram per uur zodra je daar overheen gaat. Reken dat om naar gels van 22 tot 25 gram en je komt op een flinke stapel.

Ritduur	Koolhydraten per uur	Totaal over de rit	Gels van 22 tot 25 gram
1 uur	30 tot 60 gram	30 tot 60 gram	1 tot 3
2,5 uur	30 tot 60 gram	75 tot 150 gram	3 tot 7
3 uur	tot 90 gram	tot 270 gram	9 tot 12
4 uur	tot 90 gram	tot 360 gram	12 tot 16

Koolhydraatadvies: Thomas, Erdman en Burke (2016), Position of the Academy of Nutrition and Dietetics, Dietitians of Canada, and the American College of Sports Medicine. Gelinhoud: opgave van Science in Sport en Maurten. Aantallen naar boven afgerond, in de praktijk vul je een deel aan met bidonvoeding of vast eten.

Zestien wrappers is geen uitzonderingsscenario, dat is een gewone zondagsrit in de heuvels. En waar laat je die zestien wrappers? Ze moeten ergens heen. Zolang ze in dezelfde zak liggen als je telefoon, weet je hoe dat afloopt.

Waarom lost een driezaks-shirt dit niet op?

Omdat drie zakken naast elkaar op dezelfde hoogte precies één ruimte zijn, verdeeld door twee naden. Alles wat je erin stopt komt op hetzelfde vlak terecht: voeding, telefoon, sleutels, bandje, minipomp. Dat gaat een paar ritten goed. Daarna is het een vaste toestand. Wat verwacht je ook, met een telefoon en een handvol wrappers op dezelfde vierkante decimeter?

De drie achterzakken zijn ouder dan de smartphone. Ze stammen uit de tijd van wollen truien, toen je achterin een bidon, wat eten en hooguit een regenjasje kwijt moest. Die indeling is nooit meegegroeid met wat een renner tegenwoordig meeneemt. In ons artikel over waarom een wielershirt zes zakken heeft lees je hoe die standaard is blijven staan.

Er is nog een tweede effect, en dat merk je pas op de klim. Al je gewicht hangt op één horizontale lijn, laag op je rug. Een shirt dat vol zit gaat daardoor hangen en trekt in je nek zodra je uit het zadel komt. Verdeel je hetzelfde gewicht over zes kleinere vakken, dan blijft het achterpand liggen waar het hoort.

Hoe verdeel je je spullen over zes zakken?

Volgens één regel: wat plakt, mag nooit naast wat je aanraakt. Zodra je gels en lege wrappers een eigen vak hebben, blijft je telefoon schoon. In de praktijk werkt onderstaande verdeling voor vrijwel elke rit van twee tot vijf uur.

Zak	Wat erin gaat	Waarom daar
Links vast	Telefoon	Droog vak dat je met je sterke hand bereikt zonder te kijken
Midden vast	Regenjasje of armstukken	Het zwaarste volume centraal houdt het achterpand in balans
Rechts vast	Volle gels en repen	Voeding op vaste plek, zodat je blind pakt wat je nodig hebt
Mesh links	Sleutels en pasje	Klein en hard, apart van je scherm en van je voeding
Mesh midden	Lege wrappers	Het vuile vak. Na de rit leeg je alleen dit vak boven de bak
Mesh rechts	Bandje, tubeless plugs, minitool	Spullen die je hopelijk niet nodig hebt, dus onderin en uit de weg

Werkt dat ook zonder zes zakken? Deels. Een klein ritszakje of een boterhamzakje voor je wrappers helpt, maar je bent dan iets aan het oplossen wat het shirt zelf had moeten doen. En een zakje dat je onderweg moet openritsen met bezweette handen op 30 kilometer per uur is precies het soort oplossing dat je na drie ritten laat zitten.

Wat doe je met lege wrappers onderweg?

In de bak, en nergens anders. Dat klinkt vanzelfsprekend, maar in het profpeloton is er regelgeving voor nodig geweest. UCI-artikel 2.2.025 verbiedt renners om afval buiten de aangewezen afvalzones weg te gooien. De UCI stelt daar bij een eerste overtreding een boete van 100 tot 500 Zwitserse frank op plus een aftrek van 5 tot 25 UCI-punten. In etappekoersen volgt bij een tweede overtreding een minuut tijdstraf en bij een derde diskwalificatie.

Op onze eigen wegen is er geen jury, maar wel hetzelfde probleem. Cycling Weekly beschreef hoe zwerfafval van renners meegroeit met de populariteit van de sport, en The Inner Ring legde uit waarom die afvalzones er in de koers überhaupt zijn gekomen. Wat wij in de praktijk zien is dit: bijna niemand gooit bewust een wrapper weg. Het gebeurt als de keuze tussen "in de berm" en "naast mijn telefoon" geen echte keuze meer is.

Een eigen vak voor afval haalt die afweging weg. Je hoeft niets te onthouden en niets te willen. De wrapper gaat rechts in de mesh en blijft daar tot je thuis bent.

Hoe krijg je gel uit je wielershirt in de was?

Meteen spoelen, koud, en daarna zo mild mogelijk wassen. Suiker die indroogt in een technische stof hecht zich aan de vezel en trekt bij de volgende rit weer vocht aan. Wachten tot maandag is dus de duurste optie. Voor de wasbeurt zelf gelden voor elastaanhoudende wielerkleding een paar vaste regels.

1. Spoel de plek direct uit onder koud stromend water. Warm water laat suiker juist karamelliseren in het weefsel.
2. Laat hardnekkige resten een uur weken in lauw water voor je het shirt in de machine doet.
3. Was op maximaal 30 graden. Velo wijst erop dat heter water de stretch aantast en gelijmde naden verzwakt.
4. Gebruik een vloeibaar sportwasmiddel zonder bleek. Enzymen in biologische wasmiddelen tasten elastaan aan, waardoor een shirt sneller uitlubbert.
5. Geen wasverzachter. Die gaat op de vezel zitten en blokkeert precies de vochtafvoer waar je het shirt voor koopt.
6. Rits dicht, binnenstebuiten, en laat het shirt in de schaduw drogen. Nooit de droger in.

Doe je dit consequent, dan is een plakkerige rit geen ramp meer voor je shirt. Maar het blijft reparatie achteraf, en waarom zou je repareren wat je kunt voorkomen? Liever zorg je dat de gel nooit bij je telefoon en je shirtvoorpand komt.

Welk fietsshirt heeft zes zakken?

Bij ons is de Parentini Fanta INGA het shirt met die indeling: drie ruime achterzakken plus drie extra zakken in elastische mesh. Zes vakken dus, waarvan drie die je alleen gebruikt voor wat je liever niet in je hand hebt. Het shirt is gemaakt van 90 procent gerecycled polyester en 10 procent gerecycled elastaan, genaaid in Toscane.

Zes zakken is geen verkoopargument dat op een hangtag hoort. Het is een antwoord op een probleem dat iedere renner kent die weleens drie uur van huis is geweest. Twijfel je welk model bij jouw ritten past, dan helpen onze gidsen over welk wielershirt bij welke rit past en over pasvorm en maat van een fietsshirt. Alle modellen staan bij elkaar in de collectie fietsshirts.

De INGA-aanduiding in de naam verwijst naar de gerecyclede materiaallijn van Parentini. Wat de INGA-lijn precies inhoudt lees je in een apart artikel.

Veelgestelde vragen

Hoe voorkom je dat gel lekt in je wielershirt-zak?

Leg gels en lege wrappers in een ander vak dan je telefoon en sleutels. Een leeggeknepen verpakking bevat altijd restsiroop die dunner wordt tegen je warme rug. Wielershirts met zes zakken bieden die scheiding standaard. Een los ritszakje werkt ook, maar dat moet je onderweg openen met plakkerige handen.

Hoeveel gels neem je mee op een rit van drie uur?

Reken op negen tot twaalf verpakkingen als je de norm van de Academy of Nutrition and Dietetics, Dietitians of Canada en het American College of Sports Medicine volgt: tot 90 gram koolhydraten per uur bij inspanning langer dan 2,5 uur, bij gels van 22 tot 25 gram per stuk. In de praktijk vul je een deel aan met bidonvoeding of vast eten.

Past een telefoon in een normale wielershirt-achterzak?

Fysiek wel. Het probleem is niet de ruimte maar wat ernaast ligt. Bij drie zakken op gelijke hoogte deelt je telefoon dezelfde ruimte met voeding, sleutels en afval, en na twee uur plakt alles aan elkaar. Een apart vak met eigen opening is de enige manier om dat structureel te voorkomen.

Hoe was je een wielershirt na een plakkerige rit?

Spoel de plek direct af met koud water zodra je thuis bent, zodat suiker niet indroogt. Was daarna op maximaal 30 graden met een vloeibaar sportwasmiddel, zonder wasverzachter en zonder biologisch wasmiddel: enzymen tasten elastaan aan. Laat het shirt in de schaduw drogen en gebruik nooit de droger.

Helpt een frame- of zadeltas ook tegen een plakkerige telefoon?

Voor je afval wel, voor je telefoon minder. Een kleine zadeltas is prima als vuilnisbak voor wrappers, maar je telefoon wil je onderweg kunnen pakken zonder af te stappen. Daarom blijft de achterzak de logische plek, mits die zak niets anders herbergt dan je telefoon.

Bekijk de Fanta INGA, het Parentini fietsshirt met zes zakken

Twijfel je hoeveel zakken je nodig hebt? Lees de complete gids voor een fietsshirt met zakken.